Dünya İnsansı Robot Oyunları'ndan yayılan videolar iki şeyi aynı anda gösteriyor. Sprint yapan robotlar 100 metrede insan rekorunu geçiyor — ve koşan robotlar bariyerlere çarpıp devriliyor, çünkü koşmayı bırakamıyorlar. Devrilen robotlardan bazıları kıvılcım saçarak belden kırılıyor, kimisi alev alıyor.

Hem yetkinliğin hem sınırın bu ortak gösterisi, 22-26 Ağustos arasında Pekin'de yapılan oyunların ikinci turundan geliyor. 2025'teki ilk etkinlik gibi bu yılki de insansı robotları hızlı koşmaya, dövüş sanatı ya da dans figürleri yapmaya, kick boks yapmaya ve futbol ya da masa tenisi oynamaya davet etti.

Oyunlarda neler denendi

  • Atletizm — 100 metre sprint ve durarak yüksek atlama; ikisinde de insan rekorları geçildi.
  • Dövüş ve gösteri — kung fu, dans figürleri, kick boks.
  • Takım oyunları — futbol ve masa tenisi.
  • Pratik senaryolar — çamaşır yıkamak ve asmak; burada robotlar insan hızının gerisinde kaldı.

Gerçek ilerleme var

İnsansı robotların geçen yıl insan rekorlarının gerisindeyken bu yıl 100 metre sprint ve durarak yüksek atlamada dünya rekorlarını geçmesi, ciddi bir ilerlemeye işaret ediyor.

Purdue Üniversitesi'nde bilgisayar bilimi doktora adayı ve ABD Ordusu Araştırma Laboratuvarı'nda araştırma asistanı olan Dipam Patel bunu şöyle değerlendiriyor: "Bütün bunlar tüm beden denetimini gösteriyor, çünkü o görevi yerine getirmek için bütün eklemleri, elleri, bacakları, kolları, gövdeyi — her şeyi — hareket ettirmeniz gerekiyor. Geçen seferden bu sefere mühendislikte kesinlikle büyük bir atılım oldu."

Ama genel amaçlı değiller

Aynı robotlar, pratikte herhangi bir işi yapabilen genel amaçlı otonom robotlardan hâlâ çok uzak. Sebep tasarım tercihinde: bu robotlar yalnızca tek bir görevi başaracak biçimde mühendislikten geçirilmiş.

Kanıt gösterinin kendisinde. Koşan robotlar düz bir çizgide sprint yaptı ve bitiş çizgisinden sonra pisti dönerek yavaşlayamadı bile. Patel durumu net anlatıyor: "Bitiş çizgisini geçtiyseniz, hedef budur — durup durmamanız fark etmez, parçalara ayrılıp ayrılmamanız fark etmez. Bazı şirketlerin farklı oyunlar ya da farklı görevler için farklı türde robotları vardı, çünkü o görevde en iyi olacak biçimde tasarlanmışlardı."

Bu yılki oyunlar daha sıradan pratik senaryoları da denedi: çamaşır yıkamak ve asmak gibi. Robotlar burada tipik insan çalışma hızının gerisinde kaldı.

Neden bu gösteriler yapılıyor

Etkinliğin düzenleyicileri arasında Çin devlet medyası ve Pekin şehir yönetimi var. Amaç, ülkenin robotik sanayisinin hızla geliştiği bir dönemde insansı robotların ticari potansiyelini göstermek.

Yarışlar ve gösterişli etkinlikler kolay manşet ve viral video üretiyor. Patel'e göre bunlar robotik şirketlerine rekabetten sıyrılıp daha çok tanınırlık ve yatırımcı parası çekme fırsatı da veriyor.

Pekin merkezli X-Humanoid'in geliştirdiği bir robot, küçük grup 400 metre yarışını olağandışı bir duruşla kazanarak internette viral oldu: kollarını yüzünün önünde tutan, "utangaç biri elleriyle saklanıyormuş" gibi görünen bir biçim. Geliştiricilerine göre robot bu duruşu benzetim ortamındaki pekiştirmeli öğrenme denemeleriyle kendisi buldu — insan tarzı kol savurmadan, kalça dönüşüyle kolları yüzün yanında ileri geri sallamaya geçti.

Neden önemli

Patel'in bir önerisi, oyunların ölçüm değerini nasıl artırabileceğini gösteriyor: robotlara aynı yarışı on kez koşturmak. Bu, tek seferlik bir gösterinin ölçemediği şeyi ölçerdi — tutarlılık ve dayanıklılık.

Bu ayrım, robotik haberlerini okurken akılda tutulması gereken şey. Bir rekor kırıldığında ölçülen şey, o robotun bir kez, ideal koşullarda, tek bir görevde ne yapabildiği. Ticari değer ise bunun tersinde: sıradan koşullarda, defalarca, farklı görevlerde ne yapabildiğinde.

Alev alan robot görüntüleri de aslında aynı şeyi anlatıyor. Bitiş çizgisini geçmek için ayarlanmış bir sistem, çizgiden sonrasını hiç hesaba katmıyor.